Zamknij

Balaton: niezwykłe jezioro Węgier. Atrakcje i najpiękniejsze miejsca w okolicy

15.07.2021
Aktualizacja: 15.07.2021 15:08
Balaton na Węgrzech
fot. Shutterstock

Jezioro Balaton, w pewien sposób zastępujące Węgrom morze, jest popularnym celem wyjazdów. Tysiące ludzi przyjeżdża tutaj latem, by odpoczywać nad jego zielonymi wodami. Krystalicznie czyste jezioro, plaże, winnice i świetnie rozwinięta infrastruktura na południowym brzegu przyciągają turystów z różnych części Europy. Odkrywamy atrakcje Balatonu i najpiękniejsze miejsca w okolicy.

Balaton jest największym jeziorem w Europie Środkowej. Jego długość wynosi niemal 80 km, a szerokość waha się od 14 do 1,5 km – w miejscu, gdzie zbiornik jest jakby przecięty na dwie części przez półwysep Tihany. Balaton jest pozostałością po starożytnym Morzu Panońskim, pokrywającym niegdyś ten region Węgier.

Obecnie to centrum turystyki i rekreacji. Sezon turystyczny trwa tutaj od czerwca do końca sierpnia, kiedy średnia temperatura powietrza wynosi od 30-40°C, a woda ma średnio 25°C. Na miejscu czeka nie tylko fantastyczna woda mieniąca się kolorami od szmaragdowego, przez granatowy i błękitny aż po złoty, ale także piaszczyste plaże i ośrodki wypoczynkowe. Odkrywamy atrakcje Balatonu.

Siófok nad Balatonem: letnia stolica Węgier

Najpopularniejszym punktem podróżnych jest południowy brzeg Balatonu prawie w całości zabudowany ośrodkami wypoczynkowymi. Największą i najsłynniejszą miejscowością w tej części regionu jest Siófok. W tym miejscu doskonale odnajdą się rodziny z dziećmi, jak i młodzi poszukujący atrakcji i wieczornych rozrywek. Największą atrakcję Siofok stanowią bez wątpienia plaże, ciągnące się wzdłuż 17-kilometrowego brzegu oraz płytka woda, która bardzo szybko się nagrzewa. Jednym z niezwykle popularnych punktów na słoneczny wypoczynek jest jedyna płatna w Siófok Nagy Strand (Wielka Plaża), na której latem gromadzą się tłumy turystów. Ale to tylko jedna z kilkunastu plaż dostępnych na miejscu.

Siofok
fot. Shutterstock

W samym centrum miasta stoi ponad stuletnia wieża ciśnień. Ten odrestaurowany już zabytek powstał w 1912 roku i wznosi się na wysokość 45 metrów. Przeszkloną windą można wjechać na taras widokowy, skąd roztaczają się widoki na panoramę miasta oraz Balaton. Warto wybrać się na spacer tutejszą promenadą, z jednej strony wysadzaną platanami, a z drugiej połyskującą turkusową taflą jeziora.

Tihany nad Balatonem: pola lawendowe i bogactwo zabytków

Na przeciwnym brzegu Balatonu, niemal na wprost Siófok, rozciąga się urokliwe Tihany. Skalisty półwysep wyrasta niejako z północnego brzegu jeziora w kierunku południowym i wznosi się ok. 80 metrów nad lustrem Balatonu. Na stosunkowo niewielkiej powierzchni (ok. 5 km długości i 3 km szerokości) kryje się wyjątkowe bogactwo zabytków i piękna natury. W 1952 roku obszar półwyspu został ogłoszony – jako pierwszy na Węgrzech – parkiem narodowym. Tihany zachwyca szczególnie w czerwcu, w porze kwitnienia, kiedy spora część obszaru pokryta jest pachnącymi, fioletowymi lawendami.

Tihany
fot. Shutterstock

W południowej części cyplu znajduje się port jachtowy i ruchliwa przystań, wokół których wznoszą się liczne hotele oraz inne obiekty turystyczne. We wschodniej części, na szczycie wzgórza, zachowała się urokliwa wioska o tej samej nazwie. Pokryte strzechą chaty, płoty z zawieszonymi na nich garnkami i zapach przypraw, głównie papryki i lawendy, tworzą niezwykły klimat tego miejsca.

Patrząc na Tihany z przeciwległego brzegu, uwagę zwraca opactwo benedyktynów – swoisty symbol tego miejsca. Najcenniejsza historycznie część opactwa znajduje się pod kościołem. W tutejszej romańskiej krypcie z XI wieku znajduje się grób Andrzeja I, zmarłego w 1060 roku węgierskiego króla i fundatora opactwa.

Hévíz: węgierskie jezioro termalne

Miasteczko Hévíz, położone około 6 km od brzegu Balatonu, wyrosło nad bajkowym jeziorem termalnym. To największy tego typu naturalny zbiornik wodny o powierzchni 4,4 ha. Jest stale zasilany gorącą wodą tryskającą ze źródeł usytuowanych kilometr pod ziemią. Temperatura wody w jeziorze waha się pomiędzy 23-25°C zimą oraz 33-36°C latem. 

Heviz
fot. Shutterstock

Woda w jeziorach Hévíz, dzięki zawartości siarki, wapnia, magnezu i innych składników mineralnych, wykazuje właściwości lecznicze. Pomaga m.in. przy dolegliwościach reumatycznych czy schorzeniach narządów ruchu. Zimą nad powierzchnią wody tworzy się warstwa pary, która zapobiega ochładzaniu się wody i ma zarazem naturalne właściwości inhalacyjne. Lecznicze wody jeziora nie są jednak wskazane dla dzieci – do zbiornika nie mogą wchodzić dzieci poniżej 12 roku życia.

Badacsony: wzgórza pełne winnic

Kolejną atrakcją Balatonu jest Badacsony. To tak naprawdę nazwa wulkanicznej góry i zarazem położonego u jej stóp regionu winiarskiego. Stoki wzgórza Badacsony pokryte są malowniczymi winnicami usianymi bielą zabudowań. W sezonie ten winny region (a szczególnie kurort Badacsony nad samym Balatonem) odwiedzany jest przez setki turystów. Poza sezonem staje się urokliwym, kameralnym zakątkiem.

Badacsony
fot. Shutterstock

Jedną z atrakcji Badacsony jest winny szlak prowadzący do szczytu wzgórza. Droga jest dostępna dla ruchu samochodowego, ale trzeba być naprawdę dobrym kierowcą, aby minąć się na trasie z innym pojazdem. Szlak pnie się wśród winnic ku Szegady Róza haz – XVIII-wiecznemu dworkowi z dawną tłocznią win. Na parterze zabytkowej budowli zgromadzono m.in. stare narzędzia winiarskie.

Z jednej z wiosek Badacsony – miejscowości Badacsonytomaj – wychodzi też czerwony szlak w kierunku „Kamiennej Bramy” – fantastycznych tworów skalnych w kształcie kolumn i organowych piszczałek.

Keszthely: miasto muzeów i zabytków

Na północnym wybrzeżu Balatonu godny uwagi jest również ośrodek Keszthely. To idealne miejsce dla tych, którzy lubią wystawy, muzea oraz artystyczny klimat. Urokliwy główny plac Fő tér otaczają budynki z różnych epok – a wśród nich zabytkowy, XVIII-wieczny ratusz. Kawałek od promenady rozpościera się okazały zamek rodu Festeticsów. To trzeci co do wielkości pałac na Węgrzech, odznaczający się ogromnym przepychem i bogactwem. Na zachód od rezydencji rozciąga się 7-hektarowy park w stylu angielskim.

Keszthely
fot. Shutterstock

Keszthely to w dużej mierze muzea. Ciekawie prezentuje się Babamuzeum (Muzeum lalek) z podobno największą w Europie kolekcją porcelanowych lalek w strojach ludowych. Jest też Muzeum Horrorów i Tortur oraz Nosztalgia Múzeum nazywane potocznie muzeum kiczu.

Rowerem wokół Balatonu

Wokół całego jeziora Balaton wiedzie ścieżka rowerowa o łącznej długości ponad 200 km. Cała trasa jest dość dobrze oznakowana, nie brakuje po drodze licznych punktów serwisowych. Można poruszać się tak naprawdę w dowolnym kierunku, pamiętając o tym, że na południowym brzegu Balatonu trasa się bardziej płaska i dzięki temu łatwiejsza. Z rowerem bez problemu można również wsiąść na prom kursujący pomiędzy Szantód i Tihany. 

Balaton na rowerze
fot. Shutterstock

Większość osób planujących zwiedzanie okolic Balatonu na rowerze pokonuje dziennie ok. 50 kilometrów. Trasa o średnim stopniu trudności wytyczona jest częściowo publicznymi, choć mniej uczęszczanymi drogami.

Balaton na wakacje. Kiedy warto jechać?

Płytka woda Balatonu to ogromna zaleta tego miejsca. Jezioro szybko się nagrzewa, więc można kąpać się tutaj od maja-czerwca do października. Najcieplej jest oczywiście w szczycie sezonu – lipiec-sierpień – kiedy woda ma średnią temperaturę ok. 25 st. Celsjusza.

Jeżeli jednak nie chcemy spędzać wakacji w towarzystwie dużej liczby turystów, wybierzmy się na wypoczynek przed sezonem lub na końcu tego okresu.

Balaton na Węgrzech: informacje praktyczne

Gdzie leży jezioro Balaton? W południowo-zachodniej część Węgier, u podnóży Lasu Bakońskiego.

Jak dojechać nad Balaton?
Wielu Polaków wybiera się nad Balaton samochodem – szczególnie z południowej Polski (z Katowic nad jezioro to ok. 6 godzin jazdy samochodem). Inną opcją jest lot do Budapesztu, skąd dalej, nad Balaton, można dojechać pociągiem. Z dworca Budapeszt-Deli i Budapeszt Kelenföld dostępny jest bezpośredni pociąg do Siófok czy Balatonfüred (koszt ok. 2500 HUF – ok. 35 zł).

Jaką walutę zabrać?
Przed wyjazdem warto kupić w Polsce forinty (HUF) – 1000 HUF to około 14 zł. . Na Węgrzech funkcjonuje też dobrze sieć bankomatów, w związku z czym w razie potrzeby można wypłacić niezbędną kwotę. Płatności kartą są również powszechnie akceptowane w restauracjach, hotelach i większości sklepów.

Jezioro Balaton na mapie

Balaton mapa
fot. Shutterstock

Źródło:  "Węgry. Węgierskie morze i najlepsze kąpieliska termalne", Kociuba Katarzyna, Pascal 2018